Constantijn Huygensstraat 38, Oss

Wet, Profeten en Wijsheid

Als we kijken naar de Bijbel, dan zien we dat er duidelijke verschillen zijn binnen de ‘families’ van het christelijk geloof. Het Oude Testament telt (afhankelijk van de stroming) tussen de 16 en 47 boeken. Voor de serie deze maand gaan we uit van de joodse structuur.

Het Oude Testament heet in het Hebreeuws ‘TaNaKh’. Dat is afgeleid van de drie gedeelten waaruit zij bestaat: Thora (Wet), Nevi’im (Profeten), Khetuvim (Wijsheid).

Voor de joden is het belangrijkste gedeelte de ‘Thora’ (onderwijzing); de vijf boeken van Mozes. Eigenlijk een soort drieluik met allereerst de geschiedenis van de wereld en de aardsvaders (Genesis), in het midden de ontstaansgeschiedenis van Israël en haar wetten (Exodus, Leviticus, Numeri), afgesloten door de toespraak van Mozes net voor de verovering van het land (Deuteronomium).

Daarna vinden we de verdere geschiedenis van het volk Israël in het land dat JHWH (de naam waarmee God zich bekend maakt) hen beloofd had (Jozua, Richteren, Samuël, Koningen). We zien vooral de worsteling in de omgang met God; hoogtepunten en dieptepunten volgen elkaar snel op. De grote vraag die in deze boeken centraal staat: hoe zit het met de gehoorzaamheid van Israël aan de Thora? We zien uiteindelijk profeten opstaan die het volk waarschuwen dat ze te ver van God zijn weggelopen en dat dit desastreuze gevolgen zal hebben…

Over deze gevolgen lezen we in het laatste deel van de Tanakh: de wijsheid. Dat is verzameling van liederen, wijsheden, poëzie, klaagzang en verhalen over hoe het het volk van JHWH vergaat in ‘de wereld’ – buiten het land dat God had gegeven.

In al de drie delen gloort ook al iets van iets groots dat God aan het voorbereiden is. Een nieuwe wetgever zoals Mozes, een toekomst waarin JHWH alles goed maakt, een moment dat God zelf gaat ingrijpen…

Dit alles komt bij elkaar in het optreden van Jezus in deze wereld; hoe dat werkt en wat daarvan de implicaties zijn, is iets dat in het Nieuwe (of ‘Tweede’) Testament zichtbaar wordt. Hij is de climax van het spreken van JHWH. Hij brengt hernieuwde thora, leeft de echte gehoorzaamheid naar God uit en is de goddelijke wijsheid.

In de maand november (2017) willen we samen door de Bijbel trekken; ik hoop dat je mee reist!